You need to enable JavaScript to use this application.

فوتبال به‌مثابه کنش اجتماعی

3 هفته،1 روز پیش در امر اجتماعی
فوتبال به‌مثابه کنش اجتماعی

   توپ، مستطیل سبز و بازیکنانی که در حال نقش‌آفرینی هستند. چه تیم، توپ در اختیارش باشد و چه توپ در اختیار تیم مقابل باشد هر بازیکن نقش و وظیفه‌ای را در طول مسابقه به عهده دارد؛

   چه توپ در اختیار آن بازیکن باشد و چه در اختیار هم‌تیمی‌اش، بسته به هر موقعیتی، بازیکنان نقش‌های متمایزی را ایفا می‌کنند و با یکدیگر نقش‌هایشان را عوض می‌کنند. هر بازیکن نقاط ضعف و قوت فردی دارد که بر کارکرد وی مؤثر هستند و باعث محدودیت‌ها و فرصت‌های وی در تیم می‌شوند و در مقیاس کلان‌تر بر عملکرد جمعی تیم نیز مؤثر هستند. پس اینکه هر بازیکن چه کاری را انجام دهد یک تصمیم شخصی نیست بلکه تصمیمی جمعی و برگرفته از راهبرد تیم است.

   موقعیت‌های خوب و بد با نقش‌آفرینی‌های فردی و جمعی حاصل می‌شوند. گاهی یک اشتباه فردی چند ثانیه‌ای، می‌تواند تلاش‌ و چند ده دقیقه دوندگی تیم را بی‌اثر و برد تیم را تبدیل به یک شکست مفتضح نماید و گاهی خلاقیت فردی یک بازیکن می‌تواند تیمی که در موضع ضعف بود را به یک پیروزی شگفت‌انگیز برساند.

   زندگی را می‌توان به فوتبال تشبیه کرد؛ به بازی که همه در آن نقش داریم. زندگی یک تورنومنت است. یک تورنومنت که تاریخ بازی اختتامیه را هیچ‌کدام نمی‌دانیم. شاید امروز، شاید هم چند سال دیگر. چیزی که می‌دانیم این است که برای پیروزی به یکدیگر نیاز داریم. شاید همه ما در مستطیل سبز نقش پررنگی نداشته باشیم اما در هنگام نیاز مثل امدادگری که بالای سر کاپیتان مصدوم تیم ظاهر می‌شود، او را در آغوش می‌گیریم. یکی از ما قدرت بدنی بیشتری دارد، یکی دیگر بهتر فکر می‌کند و دیگری می‌تواند در بدترین شرایط روحی لبخند روی لبمان بیاورد. ما به خوبی مکمل یکدیگریم.

   فوتبال امری جمعی است و زندگی امری اجتماعی. شما تیمی را به خاطر دارید که بدون کار جمعی موفق شده باشد؟ زمانی که نوشتن این متن را آغاز کرده بودم، هنوز فینال جام جهانی 2026 برگزار نشده بود. بعد از حذف نروژی که پرامید و شورآفرین ظاهر شده بود، دوست داشتم که اسپانیا برنده نهایی باشد. بازی تیمی آن‌ها در این دوره از رقابت‌ها فوق‌العاده بود. من را یاد اسپانیای 2010 که القصه فاتح جام جهانی آفریقای جنوبی هم بود می‌انداخت. تاریخ تکرار شد و این بار در قاره‌ای دیگر، اسپانیای خوش‌تکنیک قهرمان شد. من جوری زندگی می‌کنم که انگار هر روز، فینال است. نه به این معنی که هر روز استرس دارم یا به خودم سخت می‌گیرم، اصلاً! بلکه به این می‌اندیشم که شاید فرصت دومی نباشد. شاید نقطه طلایی زندگی‌ام امروز باشد یا از امروز نشأت بگیرد. من سعی می‌کنم نقشم را خوب ایفا کنم. مُنکر شانس و ثانیه‌های سرنوشت‌ساز نیستم اما کاری که از دست من برمی‌آید، همین خوب فکر کردن و خوب عمل کردن است. به نظر شما اگر خوشبختی و رستگاری را امری جمعی بدانیم، به ما در این مسیر کمکی خواهد کرد یا خیر؟

بالا بردن جام جهانی 2026 توسط تیم ملی اسپانیا

ادامه نوشته 0

من کی‌ام؟ اینجا کجاست؟

1 ماه،1 هفته پیش در سرگذشت

کودکی

   روزی روزگاری در سرزمینی به نام ایران، چشم به جهان گشودم. ضعیف و خام بودم و هنوز هم هستم. از کودکی به درس، کتاب و تحصیلات علاقه‌مند بودم و علاقه من به کتاب، خانواده را کلافه کرده بود. بعدها که با سایر رسانه‌ها آشنا شدم؛ به مجلات، ویدئوها و سی‌دی‌های فیلم، قطعه‌ها و آلبوم‌های موسیقی، شبکه‌های تلویزیونی و در نهایتْ دنیای اینترنت هم علاقه‌مند شدم. نابغه و نخبه نبودم که هیچ، حتی خیلی گیج و سربه‌هوا بودم. در دنیای خیالات و زاییده‌های ذهنی‌ام می‌زیستم و هیچ محدودیت مکانی، زمانی و انرژی هم حس نمی‌کردم. اولین و مهم‌ترین تصمیمات سرنوشت‌ساز زندگی‌ام را نیز در قالب مدرسه و انتخاب آن گرفتم. به توصیه‌های دیگران گوش می‌دادم اما نهایتا خودم تصمیم‌گیری می‌کردم و عواقب تصمیماتم را هم می‌پذیرفتم. تصمیم گرفتم در مدرسه‌ای سخت‌گیر و پرتکلیف اما با امکانات بیشتر تحصیل کنم. این تصمیم فواید و ضررهایی برایم داشت اما خودم تصمیم گرفته بودم و عواقبش را هم پذیرفته بودم.

 

نوجوانی

   دوران دبیرستان، دوران سیاهی از زندگی من بود. نمی‌دانم چگونه زنده از ۱۳ تا ۱۸ سالگی بیرون آمدم و اصلا چه چشم‌انداز و امیدی داشتم؟ شاید در سال‌هایی به دوستان صمیمی هم‌کوچه‌ای، پارک محله و تنیس روی میز و در سال‌های دیگر به تمام شدن این شرایط و خروج همیشگی از این رژیم مدرسه‌ای دل‌خوش کرده بودم تا آن دوران سیاه را تحمل کنم. لباس‌های یک‌شکل پوشیدن، جواب‌های یک‌شکل دادن و تکرار هر روزه این چرخه، افسردگی را با رگ و خون آدمی آمیخته می‌کرد. نمی‌دانم عقلم نمی‌کشید یا هنوز اینترنت این قدر همه‌گیر نشده بود (به احتمال زیاد گزینه اول!)؛ که برای حل تمرین‌ها و تکلیف‌ها تا قبل از انتخاب رشته، پاشنه در عمه و خاله را از جا در آورده بودم. من که از ۱۳ سالگی به تلگرام و گوگل دسترسی داشتم چرا برای حل این مسائل از آن‌ها کمک نمی‌گرفتم؟ عجیب نیست؟ البته این پاشنه از جا در آوردن‌ها در نهایت سبب خیر شد و چند تن از آن دوستان بعدا معلم شدند و منم به خودم امید می‌دهم که کار کردن با من شاید جرقه‌ای بود برای این مسیرشان!

 

جوانی

   چشم‌به‌هم نزدم، بلکه جان کندم تا از نوجوانی به سلامت گذر کنم و به جوانی برسم. چشمانم را باز کردم و دیدم به عنوان دانشجوی مددکاری اجتماعی در وسط دانشگاه علوم پزشکی مشهد ایستاده‌ام. خودم به عنوان اولین گزینه انتخابش کرده بودم، البته پس از رشته‌های فرهنگیانی که به اصرار پدر و مادر در فهرست انتخاب رشته‌ام قرارشان دادم با این آگاهی که می‌توانم برای مصاحبه و انتخاب نهایی نروم؛ در نتیجه، نخستین انتخاب واقعی و قطعی‌ام برای ادامه تحصیل در دانشگاه، همین مددکاری اجتماعی بود. هم رشته‌اش را دوست داشتم و هم دانشگاهش را؛ چون در شهر خودم بود و اسم و رسم معتبری هم داشت.

   کمتر از دو ترم زمان نیاز بود که متوجه شوم رشته‌ای را که به عنوان حرفه آینده‌ام انتخاب کرده‌ام، چه قدر در بین عموم مردم ناشناخته و مهجور است. خیلی فکر و ایده‌پردازی کردم تا قدمی بردارم برای شناخته شدن مددکاری اجتماعی بین عموم مردم. در این مسیر، دوستانی هم به صورت مقطعی به من کمک کردند اما هیچ‌گاه نتوانستم تیمی تشکیل بدهم و رسالتی را که برای خودم برگزیده‌ام به شکلی حرفه‌ای‌تر دنبال کنم.

 

بعد از دانشگاه و فراغت از تحصیل

   کمتر از یک سال پیش، کارشناس مددکاری اجتماعی شدم. ادامه تحصیل را در قالب دانشجوی ارشد بودن، با مشورت از مدیر گروه تحصیلی‌ام در دانشگاه، انتخاب نکردم. وقتی خواستم به محیط کار در رشته‌ای که کارشناسش شده بودم وارد شوم، متوجه شدم که نه تنها در بین عموم مردم، بلکه در میان افراد حرفه‌ای و تحصیل‌کرده هم مددکاری اجتماعی غریب و مجهول است. بعضا افرادی که با عنوان مددکار اجتماعی در حال فعالیت هستند، باعث ضرر به جامعه مددکاری اجتماعی و مددکاران اجتماعی جوان‌تر هستند. خیلی ناامیدکننده بود. وعده و وعیدهای اساتید دانشگاه برای اشتغال پس از تحصیل هم توخالی از آب درآمدند و معلوم نیست تا چه زمانی قرار است یک مددکار اجتماعی که مددکاری اجتماعی نمی‌کند باقی بمانم. این ناکامی در اشتغال فردی برای من به اندازه جنگ و فلاکت‌های اجتماعی، آزاردهنده است. خانواده توقع دارند که تلاش‌ها و ممارست‌هایت نتیجه‌بخش باشند. حق هم دارند. علاقه‌ام را انتخاب کردم و پشیمان هم نیستم؛ فقط کاش بشود هر چه زودتر از علاقه‌ام پول بسازم. پول، مایه حیات تمدن فعلی ماست.

 

روزنه‌ای از غیب

   در میان این استیصال، سردرگمی شغلی و بیکاری مفرط؛ پدر که از وضعیت من به ستوه آمده بود و دیدن جوان بیکارش در خانه در طول چند ماه اخیر برایش خوشایند نبود، دل را به دریا زد و گفت:«بیا بریم یه کار موقتی برات پیدا کنیم تا از این خونه‌نشینی نجات پیدا کنی! تو که صبح تا شب توو خونه پای سیستم هستی، بیا بریم دونه‌به‌دونه کافی‌نت‌های شهر رو بگردیم؛ بالاخره یه کاری شاید پیدا بشه برات!». این شد که همان شب گفتگو، با موتور پدر راه افتادیم تا شغلی پیدا کنیم. در همین حین خیابان‌به‌خیابان متر کردن شهر برای یک شغل موقتی و ساده، به آشنایی برخوردیم که یک نفر را برای کار معرفی کرد. فردایش پیش فرد معرفی شده رفتم و در همان نصف روز دریافتم که این فرد اهل کار نیست و خودش هم در یک مغازه زیادی است چه برسد به من! چند روز گذشت و همان فرد آشنای چند شب پیش که می‌دانست بیشتر از نصف روز پیش فرد معرفی شده وی کار نکردم، جای دیگری فرد دیگری را پیشنهاد داد و من با لحن خشک و سنگینی از پشت تلفن به خیال خودم دست‌به‌سرش کردم و تلفن را قطع کردم. گفت چند ساعت دیگر به آدرسی که می‌گویم بیا تا ببینیم آبت با این فرد جدید در یک جوب می‌رود یا خیر. چند دقیقه بعد از تلفن، پدر به خانه آمد. جریان را برایش تعریف کردم و گفتم دست‌به‌سرش کرده‌ام. گفت:«تیری توو تاریکیه، بیا بریم اگه بد بود دیگه نمی‌ری!». رفتن ما همانا و از فردا چسبیدن به کار همانا. بیشتر از یک ماه و کمتر از دو ماه است که در این کافی‌نت مشغول کار و ارائه خدمات اینترنتی هستم. نمی‌دانم عاقبت این کار چه می‌شود اما به امید، زنده هستم.

 

   با تمام این فراز و فرودها، هنوز هم علوم انسانی و مددکاری اجتماعی را دوست می‌دارم و در حد توان و زمانم به مطالعه می‌پردازم. دوست دارم اندیشمند باشم و حرفی برای گفتن داشته باشم؛ آن هم حرف خوب و بکر و نه هر حرفی. شاید موفق نشوم و به احتمال زیاد ناکام بمانم اما همین که برایش تلاش کنم احساس ارزشمندی برایم دارد. چه کسی می‌داند آخر داستان زندگی ما چه می‌شود؟ مگر کسی می‌دانست که امروز چنین وضعیتی را خواهیم داشت؟ زندگی، بازی آفرینش است و تلاش من فقط بازی کردن است؛ به امید نتیجه مطلوبم! امیدوارم با مشغله‌های جدید، هنوز هم بتوانم برایتان بنویسم. اصلا مگر کسی من را می‌خواند و توجهی به من دارد که مخاطب قرارش می‌دهم؟

1
دسته‌بندی‌ها

تمامی حقوق برای علیرضا جهانی محفوظ است

|

پلتفرم انتشار محتوا نویسنده